29-04-12

Werken aan de sterrenwacht van Noorderkroon.

Op maandag, 30 april 2012, zullen de leden van het bestuur enkele uren van hun vrije tijd opofferen om de sterrenwacht nog eens onderhanden te nemen. We hebben nog enkele taken uit te voeren, zoals het aanbrengen van een nieuwe windveer aan de basis van de koepel, het rollersysteem nog eens evalueren, het aanbrengen van een groot infobord, zodat alle bezoekers weten wanneer we aanwezig zijn, aan de takel moet nog één en ander gebeuren, kortom: we gaan ons niet vervelen. De werken starten om 19.00u. Als er nog Noorderkroners zijn die denken te kunnen ondersteunen; hou je niet in, altijd welkom!!!

12:46 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Belgium Nights!

Dear visitor!!

Thank you for visiting our weblog.

Although we live in Belgium, one of the most illuminated sites in the world, we are brave and love spending our free time under the stars. We are a local astronomical society in the Flemish part of Belgium and we are lucky to have a relative dark sky in our region. This is one of the reasons why we invested in a real observatory. We are the proud users of a observatory sitting on top of a 43 feet high steel tower. High enough to reach over the treetops! If you want to “Google” to our observatory, just enter “Domein de Bever Hamont-Achel” and Google will guide you to an arrow shaped pond in the middle of a vast forest. At the tip of the arrow you will see a white dot. This is our domed observatory!

Inside the observatory ends a massive 49 feet long pillar on which we can mount several telescopes. Some of our telescopes are way too heavy to carry up the tower. When we are working with these telescopes we used to setup on the field before the observatory. Last week we enjoyed a testrun with a brandnew 12 inch Ritchey-Chretien on a Mesu 2-friction mount. In this weblog you can find evidence of this  and other happenings. Try our albums!

Besides working with the telescopes, we organize gatherings on an monthly bases. During these meetings we study astronomical subjects. This can vary from astronomical to historical events, lectures on scientific research, geology, we keep a close watch on space exploration, we give lectures to the local fifth grades in school, and so on….

In these times were there are one-thousand-and-one things to do in our free time, we manage to keep a group of twenty-four “diehards” together. All twenty-four of them with an profound love of the stars and all the other things “out there”! Our motto:

Once possessed by astronomy………. lost for life!!!!

If you support our efforts, please leave a comment in our mailbox (use the button "contacteer me" on top of the right column). If you feel the need to communicate about astronomy, don’t hesitate! We will appreciate it highly. Keep visiting us!

12:38 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-Achel, une Association astronomique en Belgique

Bonjour, nous sommes une Association astronomique en Belgique. Notre objectif est vulgariser l'astronomie. Nous avons mis toute une série de spectateurs et de visiteurs qui régulièrement donner une image de notre univers. Merci pour votre visite !

12:14 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (1) |  Facebook | |

Noorderkroon-Achel, Tähtitieteellisiä Association Belgiassa

Hallo, olemme Tähtitieteellisiä Association Belgiassa. Tavoitteenamme on popularizing tähtitiede. Olemme luoneet koko joukko katselijoille ja kävijöitä joka säännöllisesti antamaan universe kuva. Kiitos käynnistäsi!

12:11 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-Achel, en astronomisk förening i Belgien

Hallo, vi är en astronomisk förening i Belgien. Vårt mål är popularizing astronomi. Vi har lagt en hel rad av tittare och besökare som regelbundet att ge en bild av vårt universum. Tack för ditt besök!

12:10 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-Achel, Astronomiske sammenslutning i Belgien

Hallo, vi er en Astronomiske sammenslutning i Belgien. Vores mål er pædagogisk astronomi. Vi har lagt en hel række seere og besøgende der regelmæssigt at give et billede af vores univers. Tak for dit besøg!

12:09 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-achel, Astronomicznego Towarzystwa w Belgii

Hallo, jesteśmy Astronomicznego Towarzystwa w Belgii. Naszym celem jest propagowanie astronomii. Stosujemy cały szereg widzów i osoby odwiedzające którzy regularnie nadać obrazu nasz wszechświat. Dziękujemy za odwiedzin!

12:08 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-Achel, Belçika astronomik

Hallo, biz Belçika astronomik bir ilişki vardır. Amacımız, astronomi popularizing. Biz-si olmak koymak bir dizi izleyiciler ve Ziyaretçi kim düzenli olarak bizim evrenin bir resim vermek. Ziyaretiniz için teşekkür ederiz!

12:07 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-achel, un'associazione astronomica in Belgio

Alone, siamo un'associazione astronomica in Belgio. Il nostro obiettivo è di divulgazione astronomica. Abbiamo messo tutta una serie di spettatori e visitatori che regolarmente per dare un quadro del nostro universo. Grazie per la vostra visita!

12:06 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-achel, Associação Astronômica na Bélgica

Halo, nós somos uma Associação Astronômica na Bélgica. Nosso objetivo é popularizar a astronomia. Nós colocamos toda uma série de espectadores e visitantes que regularmente para dar uma imagem de nosso universo. Obrigado por sua visita!

12:04 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Noorderkroon-Achel, Asociación Astronómica en Bélgica

Hallo, somos una Asociación Astronómica en Bélgica. Nuestro objetivo es popularizar la astronomía. Hemos puesto toda una serie de espectadores y visitantes que periódicamente dar una imagen de nuestro universo. Gracias por tu visita!

12:01 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

28-04-12

Kijken.....en niets zien!

Verslag van de kijkavond.

 

27 april 2012,  in de lijsten van de weersvoorspellers helemaal geen opvallende dag. Wij constateerden hetzelfde, maar omdat het al zolang geleden was en omdat je altijd moet blijven hopen trokken toch een viertal Noorderkroners naar de sterrenwacht. Op de weide, aan de voet van de sterrenwacht hadden Job en Lambert hun kijkers opgesteld. Verwachtingen waren heel laag gespannen, maar het zou voornamelijk een testrun worden voor de nieuwe kijker van Lambert. Verschillende tests werden doorlopen; hoe transporteer ik een kijker van 160 kg? Hoe snel is de kijker opgebouwd? Is de procedure van het uitbalanceren onder de knie? Is alles uitgelijnd? Welk zijn de aandachtspunten? Waar kan ik die tussenring vinden? Zijn de visuele brandpunten (astrograaf en, volgkijker) gelijk aan de fotografische brandpunten? Is er genoeg backfocus? Een hele lijst die we op enkele uren volledig afgewerkt hebben gekregen.

 Ondanks het feit dat er geen enkele ster te zien was hebben we toch een groepje bezoekers mogen ontvangen. We hebben een heel geanimeerd gesprek met hen kunnen voeren. Eén specifieke vraag hebben we onthouden: “Vinden jullie het niet erg om hier te staan, terwijl er geen enkele ster te zien is?”. Ons snelle antwoord op deze vraag was: “Ja, een beetje wel, maar het is nog altijd minder erg dan thuis te zitten en het breekt dan toch nog open!!”.

 Een andere vraag; “hoe ver kan je met een sterrenkijker wegkijken?” hebben we beantwoordt door te stellen dat als je met het blote oog naar de maan kijkt, je al een afstand van 400.000 km wegkijkt. Zie je de zon is dat al gauw 150 miljoen km. We hebben maar geen getal geplakt op de afstand van een ster! En dat allemaal zonder een kijker! We hebben natuurlijk wel verteld wat we met een sterrenkijker doen (anders zou men nog gaan denken dat we vreemde mannen zijn!). In elk geval, weer een groep mensen die ons in de gaten gaan houden en die zeker een keertje terugkomen als het helder is!

Een stevig eind de avond in kregen we ineens een waterig maantje te zien. Te zien was een groot woord, we moesten door een hele pak wolken en takken kijken, maar toch......we kregen heel even de maan te zien in de 12 inch kijker en de 80 APO! Tijdens het nakaarten hoorden we vuurwerk boven Neerpelt en even daarna zagen we bliksemflitsen van een naderend onweer. Hoogste tijd om de kijkers te demonteren en vertrekkensklaar te maken. Dat ging redelijk snel en rond middernacht hebben we een punt gezet achter de 4e kijkavond van 2012. Hopelijk kunnen we in de maand mei eens plankgas geven. De huidige voorraad onstabiel weer zal ergens toch wel opgeraken, hopen we…..   :-)                     LBe

20:15 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

19-04-12

Zenuwachtig.....

Waar zijn ze gebleven, die heldere nachten? De echte die-hards beginnen het nu moeilijk te krijgen. Het is alweer weken geleden dat we nog eens kans (tijd) hadden om een kijker buiten te zetten. De laatste weken zitten we geplaagd met wisselvalligheid. Regen, dan weer eventjes droog, dan weer zware wolken, afgewisselt met regen en of buien (wat is het verschil?). Bottomline is dat we op onze honger blijven zitten.

Heel even was er een lichtpuntje: volgende week zou de lente losbarsten. Hoeraaaa!!!!  Dit scenario is intussen weer "lichtjes" bijgesteld: volgende week gaat het (voor de verandering) nog maar eens regenen. Waar blijven de 8-9-10 quoteringen op de weersvoorspellingssites?

Hoop doet leven, maar wat mij betreft......liefst morgen, als het even kan? Er is nog zoveel te doen voordat we onze kijkers weer in vol ornaat kunnen inzetten. De boodschap op dit moment? Geduld, adem in ....adem uit....en hou dit nog een hele tijd vol, het goede weer komt er aan!! En dan is het PLANKGAS.

 

Tot dan!

22:02 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

12-04-12

Paternosterkraters....

Verslag van de bijeenkomst op 02 maart 2012

~        We ontvingen een onverwacht aantal mensen voor deze bijeenkomst. Dirk liet weten dat hij wat later kwam en Bianca Vroomen had zich verontschuldigd. In afwachting deelde Jan de uitnodiging voor de reis uit aan de aanwezigen. Omdat hij jarig was op 3 maart arriveerde Dirk even later met een lekkere vers gebakken cake. Het zelfgebakken product was nog warm en moest nog even koelen. Wachten tot in de pauze was de boodschap.

Administrativa

~          Notulist en moderator voor deze bijeenkomst: Jan

~          Verslag vorige vergadering: Vorig verslag werd zonder op- of aanmerkingen goedgekeurd.

~          Noorderkroon is ingegaan op het verzoek van VVS om haar activiteiten via hun website kenbaar te maken. Er is een bericht binnengekomen met melding dat we nu op een wachtlijst staan voor goedkeuring door de accountbeheerders. Het lijkt een ietwat vreemde werkwijze, maar we zullen het verder verloop afwachten. Zodra we een gebruikersaccount hebben ontvangen worden onze doelstellingen op de site gezet en een link plaatsen naar onze eigen website.

~          Jan meldde even dat er volgend jaar in februari een zeer dichte nadering van een aardscheerder wordt verwacht. Een aardscheerder is een brokstuk (planetoïde) in de ruimte dat dicht langs de aarde passeert. De huidige berekeningen lieten zien dat dit ca 140 meter grote exemplaar de aarde tot ongeveer 27.000 kilometer zal gaan passeren. Dat is astronomisch wel ontzettend kort als we eten dat de geostationaire satellieten op 35.750 km hoogte hangen.

~          Er is een bericht uit Bocholt dat ze ook daar een met sterrenkundige vereniging zijn gestart. De heer Janssen wil eens met onze kring kennismaken en naar onze activiteiten informeren.

 Open agenda

  1. 1.    Hoe werd de poolas berekend?

De poolas (van een kijker) is een parallel van de aardas. De aardas vormt een denkbeeldige as dwars door de aarde van de noord- naar de zuidpool. Na wat gezamenlijk overleg werd er een (erg versleten) wereldbol bij gehaald ter verduidelijking. De aardas staat onder een hoek van 23,44° op het baanvlak dat de aarde rond de zon beschrijft; de ecliptica. Deze hoek verandert niet tijdens een omwenteling rond de zon en dient als referentie. Omdat de poolas deze hoek beschrijft en altijd naar dezelfde richting wijst tijdens onze reis rond de zon, varieert in de loop van het jaar wel de hoek waaronder de zonnestralen het aardoppervlak raken. Ook de lengte van de dag ten opzichte van de nacht varieert hierdoor. Deze effecten samen betekenen jaarlijkse variatie in de hoeveelheid ontvangen zonnestraling en zo ontstaan de seizoenen.

  1. 2.    Waarom wordt er op lenzen vaak een coating aangebracht?

Coatings zijn om diverse redenen ontwikkeld en hebben dan ook elk hun specifieke eigenschap. Het is te veel om van alle soorten de eigenschappen te kennen, maar de meest voorkomende soorten werden even besproken.

Spiegels zijn voorzien van een coating om te voorkomen dat zilver of aluminium dat op het glas werd opgedampt oxideert. Sommige kijkers hebben een UHTC coating. Deze coating heeft als doel de lichtopbrengst te verhogen. Veel verrekijkers hebben blauwe of rode coatings. Die zijn meestal ontwikkeld om het contrast te verhogen, om bepaalde golflengten weg te filteren of te sterke lichtinval te verminderen.

Er werd nog even aangehaald hoe belangrijk het is uiterst voorzichtig met lenzen en spiegels om te gaan en ze zeker niet met een stofdoek af te vegen. We bespraken kort een uitzonderlijke methode voor extreme gevallen waarbij met demiwater en watten de spiegel of de lens wordt gepoetst. Een procedé dat zeker niet zonder risico is.

  1. 3.    Wat betekent de Lambda-waarde van kijkers?

De Lambda-waarde is een waarde die de kwaliteit van de spiegel aangeeft. Hierbij wordt de lichtgolflengte gebruikt om de nauwkeurigheid van de spiegel uit te drukken. (1 lichtgolf= 555 nanometer of 0.000555 mm.) Simpelweg wordt hiermee de ruwheid van het oppervlak van het geslepen glas bepaald. Ervaren slijpers halen waarden rond de 1/20 Lambda, maar als je voor het eerst een spiegel slijpt en er is dan geen afwijking groter dan 1/8 lambda (letter lambda= 1 lichtgolf) dan ben je ruimschoots geslaagd en beschik je over goed bruikbare optiek.

Na de besproken punten uit de open agenda laste de moderator even een korte pauze in en was er gelegenheid om de lekkere zelfgebakken cake van Dirk te proeven. Een niet te versmaden intermezzo dat als idee zeker voor herhaling vatbaar is.  Na de pauze kreeg onze voorzitter het woord voor een uiteenzetting over “paternosterkraters”.

Catena

Dit is een ander woord voor paternosterkraters die op hun beurt een gevolg zijn van een parelsnoerkomeet. Een onderwerp waarover onze voorzitter informatie verzamelde om ons het fenomeen uit de doeken te doen.

 We kennen op aarde over het algemeen 2 soorten kraters: inslagkraters en vulkaankraters. Paternosterkraters horen bij de inslagkraters. Op de maan zijn er veel inslagkraters te zien. Aan de voorkant zien we ze duidelijk door de telescoop, maar aan de achterkant zijn er nog minstens zoveel. Het zijn zowel oude als jonge inslagkraters. Ze hebben het voordeel dat ze kunnen blijven bestaan en niet verweren omdat er op de maan geen atmosfeer is.

Op aarde zijn er ook nog veel inslagkraters te zien, maar die zijn bijna allen van betrekkelijk  jonge leeftijd. Afhankelijk van de grootte van de inslag ontstaat een simpele krater of een complexe krater. Bij die laatste is duidelijk te zien dat de bodem na de inslag terugveerde en een centrale berg vormde. Enkele van de meest gekende kraters op aarde zijn: 

~      de Barringtonkrater in Arizona met een diameter van 1200 m en ca 50.000 jaar oud

~      de Bosumtwi krater in Ghana (Afrika) met een diameter van 11km en ca 1 miljoen jaar oud

~      de Chicxulubkrater in Mexico met een diameter van 170 km en ca 65 miljoen jaar ontstond waar nu de golf van Mexico ligt. Deze was oorzaak van het uitsterven van de dinosauriërs.

~      de Vredefortkrater in Afrika is de oudste en grootste tot nu toe nog zichtbare krater met een diameter van 380 km en een ouderdom van maar liefst 2,023 miljard jaar.

De Clearwaterkrater bij Quebec in Canada is een meervoudige krater. Dit betekent dat deze gezamenlijk zijn ontstaan, maar hoe ontstaan meervoudige kraters?

Als er een komeet of grote planetoïde een zwaardere massa passeert wordt deze aangetrokken en in een baan rond het zwaardere object worden ingevangen. Afhankelijk van de grootte van beide massa’s zal het object bij de volgende passages gekneed en vervormd worden door de onderlinge aantrekkingskrachten. Uiteindelijk zal de invloed van de getijdenwerking zo groot zijn dat het bij een van de volgende dichte naderingen in stukken breekt. Dit gebeurt op een afstand die we de ‘limiet van Roche’ noemen. De resten vormen dan een parelsnoerachtige keten van brokstukken die achter elkaar vliegen en netjes op een rij op de massa te pletter storten. Ze vormen dan paternosterkraters. We zagen dit in 1994 bij Jupiter gebeuren met de komeet Schoemacher-Levy.

Voor de inslag in 1994 plaatsvond dachten geleerden dat dit niet op aarde kon gebeuren omdat de  aantrekkingskracht ongeveer 300 kleiner is dan bij Jupiter. Toch gaf dit gebeuren aanleiding om ook op aarde op zoek te gaan naar zulk soort kraters.

Het vinden ervan is wel geen eenvoudig werk. De kraters hebben zulke afmetingen dat de tegenoverliggende rand vaak voorbij het gezichtsveld ligt. Ze liggen ook heel erg verspreid over de aarde en de rechte lijn bestaat niet meer omdat de continenten intussen zijn verschoven. Toch gingen de Brit Simon Kelley en de Amerikanen John Spray en David Rowley op zoek en vergeleken inslagkraters van dezelfde leeftijd om te zien of er een samenhang was te vinden.

In Europa en Amerika vonden ze een vijftal kraters die in formatie hebben gelegen en die van dezelfde leeftijd zijn. Dit wees op de inslag van een parelsnoerkomeet. Het betrof de kraters: Rochechouart, Red Wing, Saint Martin, Manicuouagan en Obolon.

De inslag en de vorming van die vijf  kraters gebeurde ruim 214 miljoen jaar geleden. Dit is op de grens tussen de tijdperken Carniaan en Noriaan; twee onderperioden van het TRIAS. De inslag kan niet anders dan een dodental hebben opgeleverd dat niet onderdoet voor de ramp op het eind van het KRIJT toen de dinosauriërs uitstierven.

Kelley ontwikkelde een nauwkeurige datering voor de microscopische druppels verglaasd gesteente die door de enorme hitte van de inslag waren veroorzaakt en Rowley zorgde voor het accuraat terugdraaien van de beweging van de continenten.

Na het terugplaatsen van de continenten naar die tijd lagen drie van de vijf even oude kraters – Rochechouart in Frankrijk, Manicouagan en Saint Martin in Canada - mooi op en rij. De verbindingslijn tussen Obolon in Oekraïne en Rochechouart was evenwijdig met die tussen Saint Martin en Red Wing, wat wijst op drie grote brokstukken achter elkaar, waarvan de eerste en de laatste waarschijnlijk onderweg nog eens splitste door de hitte.  Er liggen nog twee kraters in hetzelfde pad, maar hiervan is de datering te ruw om ze op te nemen in de formatie.

Aan de hand van de terugdraaiing van de continenten en de rotatiesnelheid van de aarde kon ook worden teruggerekend dat de inslag van de brokken binnen de vier uur gebeurde. Naar alle waarschijnlijkheid waren er nog veel meer brokstukken, maar het merendeel van onze planeet bestond uit de Tetys- en Thalassazee. Van de brokstukken die in zee stortten zijn geen sporen meer terug te vinden.

De totale schade zorgde zeker voor een van de vijf ergste perioden van massaal uitsterven die we kennen. Verwacht wordt dat zo’n 80% van de levende soorten die catastrofe toen niet hebben overleefd. Even ter vergelijking: Er was slechts één inslagkrater van 170 km  diameter nodig om de dinosaurussen en een aanzienlijk deel van hun leeftijdsgenoten weg te vegen.  Uit de gesteenten is tot nu toe nog altijd niet teruggevonden waaruit de brokstukken bestonden. Een theorie zegt dat bij dergelijke inslagen het brokstuk volledig verdampt.

 Er zijn wetenschappers die beweren dat de aantrekkingskracht van de aarde, die ruim 300 keer minder is dan die van Jupiter, niet in staat is om een object op de limiet van Roche uit elkaar te trekken. Als de aardse gravitatie hiertoe niet in staat is, dan kan het voorwerp zich wel als een aardscheerder hebben gedragen en werd het niet uit elkaar getrokken door de gravitatie. Tijdens de val door de atmosfeer werd het door de wrijving met de lucht zodanig verhit dat het fragmenteerde. Bij een volgende passage worden de brokstukken dan ingevangen en slaan achter elkaar in. Statistisch gezien denkt men vandaag dat er de kans 1 op 1000 is dat een aardscheerder op zo’n manier kan worden ingevangen. Op aarde zijn ca 150 duidelijke sporen van inslagkraters bekend. Geologen zijn bezig uit te zoeken of er nog paternosterkraters bij zijn.

Normaal vinden we kraters, ouder dan 200 miljoen jaar niet meer terug. De tand des tijds heeft dan zijn werk gedaan. Er is slechts één uitzondering: de 3,023 miljard jaar oude Vredefortkrater in Afrika met een diameter van 380 km die nog duidelijk vanaf grote hoogte zichtbaar blijft  in het landschap. Wat hier toen gebeurde moet een nog veel grotere impact hebben gehad op het allereerste leven op aarde…

Als bijlage kregen we nog enkele korte filmfragmentjes over de inslag van Schoemacher-Levy op Jupiter, over de continentendrift en over het fragmenteren van een planetoïde op weg naar de aarde. Na een korte nabeschouwing sloten we de bijeenkomst en dankten Bèrke voor dit mooi onderwerp.  Bedankt Bèrke! Het was erg interessant.

JH

 

 

20:00 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

01-04-12

First Night on track!

Zondagavond, na heel wat afgestel en zoekwerk is de AT12RC eindelijk in lijn met Argo Navis, StellarCat en AstroCat. Met andere woorden: de montering is onder controle!!!

Het was een allegaartje van foute instellingen, encoders moesten omgezet, richtingssensoren 180° switchen,  motoren gepatched, parameters bijgesteld, maar eindelijk doen de verschillende aansturingen van de kijker wat er gevraagd wordt. Gedaan met de volledig foute kant opwijzen! De afstellingen zijn gebeurd met enkel de volgkijker op de montering omdat het geen zin heeft om de hele santakraam op te tuigen en de zoekhoek nog kleiner te maken.

Er zit nu nog een heel kleine fout in, maar die is zeker en vast te wijten aan het feit dat de volgkijker op een onorthodoxe manier op de grondplaat bevestigd was. Dat en een meer preciese poolafstelling maken dat we één dezer dagen kunnen beginnen met het ingebruik nemen van de totale configuratie. Dan nog de motorfocusser monteren, de SynGuider afstellen, de additionele setups (38 stuks!!!!) nog verder uitdiepen en verfijnen, enkele catalogi downloaden in integreren (kometen, planetoiden, satellieten) en laat dan de heldere nachten maar komen!!

22:46 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |