30-09-10

Uitnodiging 75 jaren NVWS

Aan de leden Noorderkroon-Achel

"Namens het bestuur van de Eindhovense Weer- en Sterrenkundige Kring, hebben we het genoegen u te mogen uitnodigen om samen met ons het  75-jarig jubileum van onze vereniging te vieren. Dit doeneen we met een jubileumvoordracht, gegeven door Govert Schilling. U bent van harte welkom!
 
Wanneer? Donderdag 21 oktober 2010
Hoe laat? 19.30u
Waar? In het Atrium Augustinianum, gelegen aan de Van Wassenhovestraat 26, Eindhoven"

19:57 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

18-09-10

Na de zomerstop.....

Verslag van de bijeenkomst van 17 september 2010

  Administrativa

  • ·       Het verslag werd zonder op- of aanmerkingen goedgekeurd.
  • ·       We inventariseren bij de aanwezige leden naar een goede “vergaderdag”. De eerste ronde geeft aan dat vrijdag nog niet zo slecht is. Ook voor onze huisvestiging, tijdens de verbouwingen, lijkt dit de beste dag. We blijven inventariseren tot december.
  • ·       We zoeken nog enkele mensen die op 16 oktober onze Nacht van de Duisternis willen versterken. Een oproep naar extra deelnemers werd gelanceerd.
  • ·       10 Oktober 2010 JVS-VVS weekend in Blankenberge.
  • ·       We gaan voortaan (bij elke vergadering) een moderator onder de aanwezigen zoeken. Iemand die het op zich neemt om de gesprekken in de juiste banen te leiden. Jan Hermans nam het voortouw.
  • ·       UiT netwerk deelname van Noorderkroon. Lambert zal dit initiatief in naam van Noorderkroon ondersteunen.
  • ·       Vergaderruimte: tijdens de verbouwingen van het PC Michielshof zal het één en ander gepland moeten worden. Het secretariaat heeft de kwartaalagenda al overgemaakt aan de beheerder. Tevens zal de Dienst Vrije  Tijd van Noorderkroon een mail ontvangen met de vraag of er een bepaalde vorm van coördinatie opgezet dient te worden om deze periode te zonder al te veel ongemakken te overbruggen.

 Open agenda 

1.     Veilige opslag van radioactief afval

 2.     Het godsdeeltje,

3.     Astronomische begrippen:

4.     Planeetbotsingen in een dubbelstersysteem?

 

Hoofdthema: sterrenbeelden projecties

 

  1. 1.     Jan zwengelde het gesprek van “Veilige opslag van radioactief materiaal” op gang.
    Het ESV EURIDICE - wat staat voor European Underground Research Infrastructure for Disposal of nuclear waste In Clay Environment - levert een actieve bijdrage aan de haalbaarheidstudies van berging van radioactief afval in kleilagen In Mol, op een diepte van 225 meter in het hart van de Boomse klei, bevindt zich het ondergronds laboratorium HADES. Daar worden tal van experimenten uitgevoerd die mee een antwoord moeten geven op de wetenschappelijke en technische vragen inzake de mogelijkheid van diepe berging van radioactief afval. Een bezoek aan de ondergrondse infrastructuur is beslist een aanrader voor een geïnteresseerd publiek.  We bespraken de mogelijkheden van dit project en wisten dat in Duitsland opslag is in zoutlagen, in Scandinavië gebruik met de granietlagen. Of je geen goede zaak kon doen door gebruik te maken van de energie die vrijkomt tijdens de opslag? Blijkbaar niet, want het hele proces is onbeheersbaar.

  1. 2.     Het Godsdeeltje;  we houden de vorderingen in het CERN al geruime tijd in het oog. Op dit moment heeft men al 3.5 x meer energie kunnen opwekken dan voorheen. Men heeft nu genoeg energie voor het experiment. De verwachtingen zijn hooggespannen. In Amerika zijn er al resultaten (in een lineaire versneller); er zijn aanwijzigen voor maar liefst 5 verschillende bosondeeltjes gevonden. Het Higgs-boson is zeer fundamenteel: het moet bestaan om het standaardmodel van de deeltjesfysica kloppend te maken. Het is de drager van het Higgsveld, dat in het hele universum aanwezig zou zijn. Door de Higgs-bosonen krijgen alle andere deeltjes massa. Ze zijn echter nog nooit waargenomen. Volgens sommige nieuwe theorieën, in het bijzonder theorieën met supersymmetrie, zou er niet één soort Higgs-boson bestaan, maar een familie van verschillende Higgs-bosonen.

 

  1. 3.     Onder de noemer “Astronomische begrippen” heeft Job enkele termen in de groep besproken. Termen die eerdaags in de lezing van Job (Mars, de rode planeet, zie uitnodiging) zullen terugkeren. Het eerste item dat besproken werd was de term “conjunctie”. Een conjunctie is een schijnbare samenstand van hemellichamen, gezien vanaf het standpunt van een bepaalde waarnemer. Het omgekeerde van conjunctie is oppositie, de planeet staat dan recht tegenover de zon. De maan in oppositie is vol. Een hele mooie was de term “oppositielus”. Een buitenplaneet maakt in de periode rond zijn oppositie vaak een oppositielus Deze lus ontstaat doordat de Aarde de planeet inhaalt, doordat de Aarde ten eerste een grotere baansnelheid heeft en ten tweede een kleinere baan. Hierdoor lijkt de buitenplaneet achteruit te bewegen, wat ook wel retrograde beweging wordt genoemd. Een heel fraai voorbeeld werd gegeven aan de hand van enkele auto’s op een rotonde. De volgende termen perihelium en aphelium werden in een heel snel tempo verklaart. Het perihelium is het punt van de ellipsvormige baan van de aarde, een andere planeet, planetoïde of komeet dat het dichtst bij de Zon ligt. In het perihelium, op 3 januari, midden in de winter dus staat de aarde dus het dichts bij de zon. In het aphelium staat de aarde het verst van de Zon. De siderische periode van bijvoorbeeld een planeet is de tijd die de planeet nodig heeft om één volledige omloop om de Zon te voltooien en weer dezelfde positie tussen de sterren in te nemen, zoals gezien door een denkbeeldige waarnemer op de Zon. Dit is de baanperiode van een planeet. Doordat de Aarde ook om de Zon beweegt is de siderische periode van een planeet niet gelijk aan de synodische periode. De synodische periode van bijvoorbeeld een planeet is de tijd die de planeet nodig heeft om eenmaal volledig zijn baan ten opzichte van de Zon af te leggen, als gezien door een waarnemer op Aarde. Het is dus de periode tussen twee opposities of conjuncties van een planeet. De excentriciteit van een ellips, zoals bijvoorbeeld een planeetbaan, is de grootheid die aangeeft in hoeverre de ellips afwijkt van een cirkel. Een cirkel heeft een excentriciteit gelijk aan nul. Hoe langgerekter (meer afgeplat) een ellips is, des te dichter ligt de excentriciteit bij één. Een parabool heeft een excentriciteit gelijk aan één, bij een hyperbool is dit groter dan één. Parabolische en hyperbolische banen zijn geen gesloten krommen, zodat de baanbeweging niet periodiek is (bijvoorbeeld bij een niet-periodieke komeet), in tegenstelling tot een ellips- of cirkelbaan. We gaan deze termen nog zeker tegenkomen volgende bijeenkomst.

 

  1. 4.     Als vierde punt op de open agenda bekeken we de melding van planeetbotsingen in dubbelstersystemen, een artikeltje van Het Europlanetarium in HBvL. “Planeten bij nauwe dubbelsterren lopen grote kans om met elkaar in botsing te komen. Dat blijkt uit een recente studie met de Spitzer Space Telescope. Bij nauwe dubbelsterren, waarvan de individuele sterren zeer dicht rond elkaar draaien, is heel wat stof aangetroffen. Dit stof kan geen restant zijn van het vormingsproces en is dus afkomstig van botsingen tussen kleine brokstukken en planeten die bij die botsing volledig verpulverd werden”. We hebben dit gegeven besproken, wetende dat men al geruime tijd geleden een planeet ontdekte in bolhoop M4 (wat op zich al heel opmerkelijk is…). De vraag in deze kwestie is hoe actief de zwaartekrachtvelden in een nauw dubbelstersysteem zijn en of hier niet de limiet van Roche zal verhinderen dat er planeten gevormd kunnen worden. (De `Rochelimiet` is de afstand waarbinnen een hemellichaam dat samengehouden wordt door de eigen zwaartekracht zal desintegreren door de getijdenkrachten van een tweede, zwaarder hemellichaam. Binnen de Rochelimiet zal omlopend materiaal zich verspreiden tot een ring.). In het gesprek dat we voerden was het uitgangspunt dat een dubbel- of meervoudig sterrensysteem ruim genoeg is  en dat de gevormde planeten heel kort bij de moederster zit., zoals vele de ‘hot-Jupiters’ die men de afgelopen jaren ontdekt heeft. We gaan volgende maand uitgebreid aandacht besteden aan dit gegeven.

 Na een korte pauze hebben we het gemiste thema van enkele maanden geleden terug opgepikt. Aan de hand van computer, atlassen, boeken, kaarten, projecties en foto’s hebben we het thema “sterrenbeeldprojecties” visueel gemaakt. Een introductie aan de hand van Starry Night toonde al aan dat het niet gemakkelijk is om sterrenbeelden te herkennen zonder bepaalde referenties. Als we in de ganse sterrenhemel één enkel sterrenbeeld kenbaar maken wordt het al een beetje gemakkelijker. Ineens zie je de patronen en herken je de nevenliggende sterrenbeelden. We schakelde over naar Stellarium, een soortgelijk programma, maar visueel sterker en duidelijker. Het werd al een beetje gemakkelijker. We lieten enkele functies van het programma lopen alvorens over te schakelen naar de tijd dat er geen PC’s, geen laptops, geen planetaria beschikbaar waren. Ja, ja…..die tijd heeft bestaan. Het was een tijd van zelfstudie, waarnemen en vooral zoeken, heel veel zoeken. We hadden het over “starhoppen”, op weg naar een deepsky-object en toonde dit aan de hand van een sterrenkaart en een foto van M104, in de Raaf. De foto kwam uit Deep Sky Splendors van Hans Vehrenberg, een fotografische sterrenatlas. Job en Lambert hebben beide een exemplaar en gebruiken dit zeer intensief tijdens hun waarnemingen. Andere handige sterrenkundige gidsen passeerden de revue. We sloten af met een reeks foto’s genomen door een kringlid. De “panoramische” opnames, zeg maar foto’s genomen door een standaardlens 50mm, zijn heel herkenbaar. Snel worden de sterrenbeeldconfiguraties gevonden en herkend. Een heel ander verhaal wordt het als we overschakelen naar opnames genomen met een 400 mm telelens. Het gemis van referenties maakt dat slechts weinig beelden spontaan herkend werden. Helemaal onherkenbaar wordt het als we overschakelen naar beelden gefotografeerd door een 750mm telelens of in het brandpunt van een 250mm Cassegrain. Om zulke beelden te kunnen identificeren is het nodig dat je buiten je kennis van sterrenbeelden ook nog eens kundig moet zijn in asterismen (Een asterisme is een compacte verzameling van sterren die niet fysiek bij elkaar horen, zoals dat wel het geval is bij een sterhoop, maar toevallig in dezelfde richting aan de hemel staan. Asterismen vallen onder de deepsky-objecten). Je kan zelf truckjes bedenken om gemakkelijk je weg te kennen binnen de grenzen van een sterrenbeeld. We bekeken als voorbeeld in Auriga de objecten M 36-37-38. Hoe “verdeel” je het sterrenbeeld op zoek naar deze objecten. Bedenk voor jezelf welke lijnen je uitzet tegen het kader dat het sterrenbeeld voorstelt. Deze manier van werken is hedendaags niet vanzelfsprekend. Met onze moderne goto-opstellingen verliezen we het contact met de sterren. Om deze reden blijft  de goede raad “ leer je sterrenbeelden echt kennen” geen holle frase. Ook al heb je een goto-kijker, het is altijd leuk als je vooraf weet wat je kijker gaat doen. Nog beter is het als je al weet waar welk punt je kijker gaat richten, nog voor hij al vertrokken is. Heel belangrijk, want……..jij bent de bestuurder!

 Het was een goed gevulde avond  met méér dan één Palmke (…), een tevreden publiek en een vervlogen vrijdag die al zaterdag was toen we uit elkaar gingen. Dank aan de sprekers voor hun voorbereidingen en de groep aanwezigen die allen actief deelnamen aan de gesprekken. Tot een volgende maal!

 Verslag van de kijkavond 3 september 2010.

 “Wat is de definitie van een  kijkavond?” Een kijkavond is een op voorhand geprogrammeerde activiteit ( die wel eens (….) in het water kan vallen). In de planningsfase wordt afgesproken wie voor de optische middelen zorgt en wat er op het waarnemingsprogramma staat. Voor de kijkavond van 3 september hadden we aan onze voorzitter gevraagd zijn lenzenkijker ter beschikking te stellen  zodat we op jacht konden gaan naar de planeten Jupiter – Uranus en Neptunus.

De volgende vraag is: “wat is een geslaagde kijkavond?”. Het antwoord: “3 september 2010!!!”.  Aan alle voorwaarden werd voldaan: het was helder, niet vochtig, niet te koud en we waren zo goed als voltallig aanwezig op de sterrenwacht. Met enige vertraging kon de lenzenkijker opgesteld worden, we hadden vóòr dat moment al een groepje van vier bezoekers achter de rug. Tijdens het uitrichten van de koepel raakte Paul gekwetst, volgens hem niet erg (echte mannen, hé?). Toch blijft het hanteren van de koepel in het duister een gevaarlijk karweitje. We moeten afschermplaatjes aanbrengen om erger te voorkomen.

 Terwijl er onder de koepel met de refractor gekeken werd, bouwde Job en Lambert de Cassegrain op. Tijdens het afstellen van de kijker vielen al enkele meteoren op. In eerste instantie dachten we aan Tauriden maar het waren Alfa Aurigiden; heel snelle, maar heldere meteoren (we zagen er méér dan Perseiden,). Op heel korte tijd: een Irridium-satelliet  en het ISS. Een veelbelovende start van de kijkavond afgelopen zomer. Job en Lambert hadden problemen om de kijker afgesteld te krijgen: de sterrenwacht stond in de weg! Na een tijdje was de afstelling wel goed zodat begonnen kon worden met de scherpstelling van de camera. Een handig nieuwigheidje op de Cassegrain is een groene laser. Een heel handig bepaalde ding om  te aan te wijzen en uit te richten (camerahoek, e.d.). Een dubbele elektronische  antidauwkit maakte dat de kijker operatief kon blijven tot aan de ochtend. Dat was in het verleden wel eens anders. Te veel dauwneerslag maakt e al snel een einde aan een waarnemingssessie. Is dus  nu verleden tijd!

Terug naar de waarnemingen: onder de koepel vond men – zonder goto-opstelling – de planeet Uranus, waarvoor chapeau! Voor sommigen onder ons was het de eerste keer dat ze deze planeet zagen. Onder de toren, bij de opstelling van Job en Lambert deden we er nog een schepje boven op: we keken (en fotografeerden) Jupiter, Uranus en Neptunus. De doelstelling van de kijkavond werd volledig gerealiseerd. Onder de vele andere objecten die we zagen en op de “gevoelige plaat” legden onthielden we voornamelijk de Halternevel, de Ringnevel, bolhopen M2 – M15, open sterrenhopen x-h Perseus, M56, M29, M39, M103, nog meer Messiers objecten,  diverse Caldwell-objecten,  NGC’s , zelfs IC’s. Het was, zoals eerder gezegd werkelijk een topnacht. Alle objecten werden gefotografeerd, zelfs komeet 103P Hartley.. Rond 01.00u werd de refractor afgebouwd en een deel van de waarnemers keerde tevreden huiswaarts. Leuk was om te zien dat sommige moeite hadden om te vertrekken: nog heel even blijven want de Helixnevel komt net achter de boomtoppen uit! Tony bleef nog tot 02.45u met Lambert doorwerken aan de Cassegrain. Tegen de klok van 04.30u was ook de laatste deelnemer klaar om de reis huiswaarts aan te vangen, heel tevreden terug kijkend naar wat zeker één van de topnachten in de waarnemingsannalen van het bestaan van Noorderkroon was.

Dank aan alle aanwezigen en aan hen die met de terbeschikkingstelling van hun materiaal hebben gezorgd voor onvergetelijke indrukken en primeurs. Het was zoals het hoort! Op naar een volgende sessie…

                                                                                                                               Lambert

 Er is een ´mega voetstap` ontdekt op de planeet Mars. De Europese ruimtesonde Mars Express heeft gedetailleerde foto`s van een langgerekte mysterieuze krater op Mars. De krater genaamd Orcus Patera heeft heel veel weg van een gigantische voetafdruk. De krater die zich tussen de vulkanen Elysium Mons en Olympus Mons bevindt heeft een afmeting van 380 km lengte en een breedte van 140km. Er is echter weinig bekend over de oorsprong van Orcus Patera. Volgens de wetenschappers gaat het om een vulkanische formatie, weer volgens andere was de krater eerst rond, wat dus zou kunnen betekenen dat het om een inslagkrater gaat. Vervolgens zou die kunnen zijn uitgerekt door tektonische krachten in dit actieve deel van de korst van de planeet. 

                                                                                                     Aangereikt door Job Beeren

Nacht van de duisternis 2010.

 Zoals  je in de uitnodiging al kon zien:  op 16 oktober 2010 zal om 19.00u aan de sterrenwacht (Domein de Bever) Noorderkroon voor de vierde maal op rij samen met Natuurpunt en het Stadsbestuur de Nacht van de Duisternis brengen voor het publiek.

Op de agenda staan verschillende activiteiten. Noorderkroon heeft als taken; het ontvangen van de bezoekers en de agenda bekendmaken, we houden de sterrenwacht doorlopend open, we zorgen voor twee sterrenkundige gidsen tijdens de wandeling, voor het afspelen van nachtelijke dierengeluiden en we zorgen voor verschillende presentaties. Heb je tijd en motivatie om ons te helpen dit initiatief te dragen, schroom niet en kom op 16 oktober tegen 18.00u naar de sterrenwacht. We stellen uw hulp zeer op prijs!!

Kwartaalagenda:

Oktober 2010  

Studiebijeenkomst:      29 oktober 2010     20.15u   Mars door Job Beeren                          

Kijkavond :  komeet 103/P Hartley en andere objecten

                              Wanneer:       1 oktober 2010   21.00u            

Kijker te gebruiken:  Skywatcher

 

16 oktober Nacht van duisternis op 16 oktober  zie programma

9/10 oktober 2010.  Blankenberge. JVS VVS weekend

 

november  2010     

Studiebijeenkomst:  12-11-2010     20.15u     exo-planeten door LBe

                 Kijkavond: Planeten & deepsky   met de Cassegrain.

                 Wanneer:   26 november   om 20.00u

 

december  2010       

 Studiebijeenkomst:     10 december 20.15u :  Algemene ledenvergadering: kasverslag   jaarverslag   ludiek quiz   vlaai    …                                                      

          Kijkavond : maanavond met filters

          Wanneer:  :  17 dec 20.00u

          Kijker te gebruiken: lenzenkijker Berke

21:43 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

10-09-10

Nacht van de Duisternis 2010

Proef de donkerste nacht van het jaar en beleef de magie van het duister!

 

Op zaterdag 16 oktober is er weer de Nacht van de Duisternis. Met dit initiatief wil Bond Beter Leefmilieu voor de 15de maal op rij niet alleen gemeenten overtuigen om rationeel om te springen met openbare verlichting, maar ook zoveel mogelijk mensen attent maken op lichthinder en op die manier de lichtvervuiling aankaarten.

 

Ook de stad Hamont-Achel doet het licht uit! Op zaterdag 16 oktober zal  de avondverlichting uitzonderlijk gedoofd worden om 19.00 uur i.p.v. op het normaal voorziene uur. Ook de klemtoonverlichting bij het stadhuis, de kerk van Hamont-centrum  en de kerk van Achel-centrum zal in dit weekend gedoofd worden. Ook u kunt uw steentje bijdragen. Via deze weg roept het stadsbestuur iedereen op om de verlichting rond de woning die avond zoveel mogelijk te doven. Ook handelaars kunnen symbolisch de etalageverlichting of reclameborden doven.

 

Bovendien organiseert het stadsbestuur in samenwerking met Natuurpunt en Sterrenkundige Kring De Noorderkroon ook een heuse avondactiviteit ‘Op stap bij nacht’.

Blijf  tijdens de Nacht van de Duisternis op 16 oktober niet thuis zitten, maar kom met de hele familie  naar het Domein De Bever, het perfecte decor voor een tocht door de duisternis. Er is voor elk wat wils!

 

Zo is er om 19.00 uur het vertrek van een avondwandeling (± 5km) onder begeleiding van deskundige gidsen. Aangepast schoeisel is hiervoor vereist. Onderweg wordt u ondergedompeld in de wereld van de sterren en planeten en ontrafelen we een stukje mysterie rond de Tomp.

 

De sterrenwachttoren zal doorlopend geopend zijn. Sterrenkundigen laten u de sterrenhemel bewonderen en geven u hierbij de nodige uitleg. Wilt u er nog meer van weten,dan kan u in de tent van Taverne de Bever een tentoonstelling en presentatie bekijken. Lichthinder, lichtvervuiling en het nachtleven van dieren komen hier uitgebreid aan bod.

 

Ook de kinderen zullen aan hun trekken komen. Rond de vijver van de Bever wordt een duister kinderparcours met ludieke zoek- en doe-opdrachten uitgebouwd. Wie zoekt die wint, door deel te nemen aan de zoektocht maken de kinderen kans op een mooie prijs.

 

Afspraak op zaterdag 16 oktober 2010 om 19.00 uur aan domein de Bever voor een avond vol duister plezier! Deelnemen is volledig gratis. Het einde is voorzien rond 22.00 uur.

 

Voor meer informatie:

www.nachtvandeduisternis.be

of

Stad Hamont-Achel, dienst Stadsontwikkeling, 011/44 50 40

Contactpersoon: Evy Steensels – duurzaamheidsambtenaar

20:27 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

08-09-10

4e kwartaal 2010 agenda

Oktober 2010  

Studiebijeenkomst:      29 oktober 2010     20.15u   Mars door Job Beeren                          

Kijkavond :  komeet 103/P Hartley en andere objecten.

                              Wanneer:       1 oktober 2010   21.00u            

Kijker te gebruiken:  Skywatcher

 

16 oktober Nacht van duisternis op 16 oktober  zie programma

 

9/10 oktober 2010.  Blankenberge. JVS VVS weekend

 

november  2010      

Studiebijeenkomst:  12-11-2010     20.15u     exo-planeten door LBe

                 Kijkavond: Planeten & deepsky   met de Cassegrain.

                 Wanneer:   26 november   om 20.00u

 

december  2010       

 Studiebijeenkomst:     10 december 20.15u :  Algemene ledenvergadering: kasverslag   jaarverslag   ludiek quiz   vlaai                                                         

          Kijkavond : maanavond met filters

          Wanneer:  :  17 dec 20.00u

          Kijker te gebruiken: lenzenkijker Berke

20:59 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

06-09-10

Foto-albums

Een oproep om ook eens door de fotoalbums te bladeren (in de rechterkolom, aan het begin van de pagina). Leden die hun eigen  foto's  op deze site gepubliceerd wensen te zien, sturen deze door naar het secretariaat of gebruik de "Mail me"-knop op deze pagina.

Hoe ga je het best te werk? Tegenwoordig is een foto al verschillende mega's zwaar. Om te kunnen publiceren moet dit terug gebracht worden naar een verwerkbaar "gewicht". Wil je geen scherpte of resolutie kwijtspelen door te comprimeren, download dan gratis het programma "Bdsizer" van het internet. Dit is een heel gebruiksvriendelijk programma en je resultaten  ogen nog steeds scherp. Bijkomend voordeel is dat je na de bewerking meerdere foto's per email kan verzenden.

Maak er gebruik van en zie je eigen opnames op deze site!!

                                                                                                                     LBe

20:38 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Nog even.......

 Nog een kleine 24 uren en het bestuur is bezig met de programmatie van het laatste kwartaal van 2010. Hou de komende dagen deze website in de gaten als je nieuwsgierig bent naar onze agenda!!!

LBe

19:45 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

04-09-10

Things to see in the night...

FinePix S3Pro sized_DSCF8319.JPG

 

Opname van de Ringnevel

 

 

 FinePix S3Pro sized_DSCF8329.JPG

 

 

 

 

 Opname van Jupiter

 

 

 

 

 

FinePix S3Pro sized_DSCF8486.JPG

 

 

 

 

 Opname van M27, de Halternevel.

 

 

 

 

FinePix S3Pro sized_DSCF8512.JPG

 

 Opname van X en h Perseus, de dubbelen open sterrenhoop.

 

 

 

 

 

 

 

FinePix S3Pro sized_DSCF8514.JPG

 

 De laser tast de hemel af op weg naar.....

 

 

 

 

 

 

 

FinePix S3Pro sized_DSCF8520.JPG

.....M 45, de Pleiaden.

19:54 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (1) |  Facebook | |

Een onvergetelijke nacht!!!!

Verslag van de kijkavond 3 september 2010.

“Wat is de definitie van een  kijkavond?” Een kijkavond is een op voorhand geprogrammeerde activiteit ( die wel eens (….) in het water kan vallen). In de planningsfase wordt afgesproken wie voor de optische middelen zorgt en wat er op het waarnemingsprogramma staat. Voor de kijkavond van 3 september hadden we aan onze voorzitter gevraagd zijn lenzenkijker ter beschikking te stellen  zodat we op jacht konden gaan naar de planeten Jupiter – Uranus en Neptunus.

 De volgende vraag is: “wat is een geslaagde kijkavond?”. Het antwoord: “3 september 2010!!!”.  Aan alle voorwaarden werd voldaan: het was helder, niet vochtig, niet te koud en we waren zo goed als voltallig aanwezig op de sterrenwacht. Met enige vertraging kon de lenzenkijker opgesteld worden, we hadden vóòr dat moment al een groepje van vier bezoekers achter de rug. Tijdens het uitrichten van de koepel raakte Paul gekwetst, volgens hem niet erg (echte mannen, hé?). Toch blijft het hanteren van de koepel in het duister een gevaarlijk karweitje. We moeten afschermplaatjes aanbrengen om erger te voorkomen.

 Terwijl er onder de koepel met de refractor gekeken werd, bouwde Job en Lambert de Cassegrain op. Tijdens het afstellen van de kijker vielen al enkele meteoren op. In eerste instantie dachten we aan Tauriden maar het waren Alfa Aurigiden; heel snelle, maar heldere meteoren (we zagen er méér dan Perseiden,). Op heel korte tijd: een Irridium-satelliet  en het ISS. Een veelbelovende start van de kijkavond afgelopen zomer. Job en Lambert hadden problemen om de kijker afgesteld te krijgen: de sterrenwacht stond in de weg! Na een tijdje was de afstelling wel goed zodat begonnen kon worden met de scherpstelling van de camera. Een handig nieuwigheidje op de Cassegrain is een groene laser. Een heel handig bepaalde ding om  te aan te wijzen en uit te richten (camerahoek, e.d.). Een dubbele elektronische  antidauwkit maakte dat de kijker operatief kon blijven tot aan de ochtend. Dat was in het verleden wel eens anders. Te veel dauwneerslag maakt e al snel een einde aan een waarnemingssessie. Is dus  nu verleden tijd!

 Terug naar de waarnemingen: onder de koepel vond men – zonder goto-opstelling – de planeet Uranus, waarvoor chapeau! Voor sommigen onder ons was het de eerste keer dat ze deze planeet zagen. Onder de toren, bij de opstelling van Job en Lambert deden we er nog een schepje boven op: we keken (en fotografeerden) Jupiter, Uranus en Neptunus. De doelstelling van de kijkavond werd volledig gerealiseerd. Onder de vele andere objecten die we zagen en op de “gevoelige plaat” legden onthielden we voornamelijk de Halternevel, de Ringnevel, bolhopen M2 – M15, open sterrenhopen x-h Perseus, M56, M29, M39, M103, nog meer Messiers objecten,  diverse Caldwell-objecten,  NGC’s , zelfs IC’s. Het was, zoals eerder gezegd werkelijk een topnacht. Alle objecten werden gefotografeerd. Rond 01.00u werd de refractor afgebouwd en een deel van de waarnemers keerde tevreden huiswaarts. Leuk was om te zien dat sommige moeite hadden om te vertrekken: nog heel even blijven want de Helixnevel komt net achter de boomtoppen uit! Tony bleef nog tot 02.45u met Lambert doorwerken aan de Cassegrain. Tegen de klok van 04.30u was ook de laatste deelnemer klaar om de reis huiswaarts aan te vangen, heel tevreden terug kijkend naar wat zeker één van de topnachten in de waarnemingsannalen van het bestaan van Noorderkroon was.

 Dank aan alle aanwezigen en aan hen die met de terbeschikkingstelling van hun materiaal hebben gezorgd voor onvergetelijke indrukken en primeurs. Het was zoals het hoort! Op naar een volgende sessie…

                                                                                                                                    Lambert

19:37 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |

Things done this summer.....

Verslag van de activiteiten van augustus 2010.

 Administrativa

   Jan en Lambert hebben hun tweede werkvergadering van de Nacht van de Duisternis achter de rug. Het programma is nu heel concreet en zal één dezer dagen op een bijeenkomst uit de doeken gedaan worden. We zoeken nog mensen om enkele taken op zich te nemen. Job zal als extra ondersteuning meedraaien in de werkgroep.

 NASA stuurt ook nog in 2011 shuttles de ruimte in. 

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA heeft de twee laatste vluchten met shuttles uitgesteld tot begin 2011. Bovendien is het niet uitgesloten dat de Discovery en de Endeavour nadien opnieuw een reis naar de sterren aanvatten. In 2003, vlak na de catastrofe met het ruimteveer Columbia, werd er in de Verenigde Staten besloten dat er in 2010 voor het laatst shuttles zouden gelanceerd worden. De ruimteveren zijn nu al bijna dertig jaar oud. De risico's nemen alleen maar toe. De Discovery en de Endeavour zouden dit jaar nog een laatste keer naar het internationale ruimtestation ISS vliegen, maar NASA zou meer tijd nodig hebben om de toestellen lanceerklaar te krijgen.  De reis van de Endeavour is voorzien voor februari. Tegen dan zal het shuttle-programma al bijna dertig jaar oud zijn.   NASA denkt er echter intussen aan om ook de Atlantis weer op te lappen voor een vlucht in juni 2011. Nochtans werd die shuttle naar de kant gehaald, en mocht ie enkel dienen als reserve-ruimteveer. Volgens hardnekkige geruchten zouden de shuttles nu minstens tot 2015 in dienst blijven.                                                                                                                                                        Aangereikt door Jan Hermans

Rosetta succesvol in maken beelden van asteroïde Lutetia

De Europese komeetsonde Rosetta heeft er een succesvolle scheervlucht langs de asteroïde Lutetia opzitten. Zaterdag vloog Rosetta aan 15 kilometer per seconde op nauwelijks 3.162 km van Lutetia. Die 4,5 miljard jaar oude asteroïde bevindt zich op circa 450 miljoen km van de aarde. Volgens het Europese Ruimtevaartbureau ESA werden 400 foto's genomen. Die tonen de vele kraters die Lutetia rijk is. Tegelijk werden allerlei instrumenten ingeschakeld om informatie te bekomen: camera's die golflengten kunnen meten, spectrometers enzoverder. Er werden ook tests gedaan inzake magnetische velden.  Op 10 november 2014, na een reis van 7,1 miljard km, moet Rosetta zijn eindstation bereiken: de komeet Churyumov-Gersasimenko. Op die komeet zal een lander uitgezet worden.

                                                                                                                                                                        Aangereikt door Jan Hermans

Verslag van de Perseiden 2010.

 

12 augustus 2010, hoog gespannen hoop, want de Perseiden van 2010 zouden doorgaan in volledige afwezigheid van de maan. Tevens de berichten dat de baan van Saturnus verantwoordelijk zou zijn voor een verhoogde activiteit (we spreken nog niet van een “storm”) en…..we hadden alle Belgische weervrouwen en weermannen mee. Zelfs de buienradar riep ons op om ( vol goede moed en heldhaftig ) uit te rukken. Ok, de signalen waren er…..de wolken ook, maar daar lieten we ons niet door tegenhouden. De volgende stap….de waarnemingszetel vanonder het stof halen, de auto afgeladen vol met dingen die wel eens van pas zouden kunnen komen (barbecue vergeten…volgend jaar beter?): warme kleding,  koffie, muggenspul, sterrenkijker en camera’s (men wil ook wel eens wat fotograferen…), de voeding van de kijker, enkele laptops, een spanningsomvormer, een haarföhn voor eventuele dauwneerslag, rode verlichting, etc. Nu nog snel opstellen en dan genieten van een nooit eerder geziene presentatie van de Perseiden 2010…..  We waren met z’n zessen in het veld en zochten allemaal even hard naar spaarzame openingen in die heel eigenaardige – want niet voorspelde – bewolking. Heel af en toe zagen we een enkele ster, dan ineens wel tot drie stuks (sterren, wel te verstaan!). Kortom… het was beneden alle peil! Onze conversaties, daarentegen, waren van een heel hoger niveau. We bezigden ons (tussendoor) met het berekenen van de theoretisch maximale snelheid van een raket, conventioneel aangedreven. Het antwoord was een pak moeilijker dan het stellen van de vraag, zoveel was duidelijk!   Intussen liep de Perseidenshow gewoon verder, of er niks aan de hand was (niet dat we het verschil merkte), maar kom, een zeurpiet die daar over valt. De groep waarnemers viel uiteen rond een uur of één. Op onze tellijst niet minder (maar zeker niet méér..) dan….jawel…. 4 stuks. De vierde die we zagen was wel een hele mooie, als dat al een troost kon zijn.  Lambert hield nog vol tot 04.30u (er was een heel korte opklaring rond de klok van 03.30u, hoera!!!), maar kon de teller niet veel hoger brengen. Een heel trieste balans: het maximum van de Perseiden 2010 kwam neer op een kleine 10 meteoren. Je zou het tellen voor minder opgeven. Laat ons volgende keer maar een maan op de koop toenemen, als het maar helder en open is.  Blijf  er in geloven en op een keer zal het gebeuren; een heuse meteorenstorm!!!!

 Daags nadien,13 augustus was het  na een fikse regenbui wonderwel helder daags na onze geplande actie(zoals wel eens vaker voorkomt). Individueel de schade inhalen was de boodschap en zodoende trok Lambert voor de vierde nacht op rij uit om eindelijk eens te kunnen genieten van de Perseiden. En jawel…..aanhouders worden beloond, een hele schare van meteoren was zichtbaar doorheen de nacht. Vele zwakke, maar toch ook enkele die de moeite waard waren. Omdat er een fotografisch experiment op het programma stond heb ik niet alle meteoren kunnen waarnemen. Tijdens het belichten, daarentegen, werd de halve hemelbol afgespeurd. Enkele meteoren waren zelfs zichtbaar in het beeldveld van de Cassegrain. Opvallend was dat, door het ontbreken van de maan, zelfs de hele zwakke meteoren gezien werden.  Ik heb geen exacte telling, maar ik schat toch een kleine 50 stuks gezien te hebben (boven op de vier stuks van daags voordien!). Niet dat deze actie heel veel goed maakt, maar toch….beter één vogel in de hand dan tien in de lucht (of zoiets….).

                                                                                                                                                                                                  Lambert

Veldwerk door Noorderkroners.

 

 Nog enkele resultaten van een experiment met een zelfbouw koppeling tussen camera en kijker, gefotografeerd in het primaire brandpunt van de 25 cm Schmidt-Cassegrain. Onderstaande resultaten zijn de eerste opnames. Scherpstellen blijkt een moeilijke onderneming. Er worden ongeveer 10 testopnames gemaakt voordat de gewenste scherpte bereikt is (nadien op de computer valt het toch weer een beetje tegen…) en de optiek vergrendeld kan worden. Dit is voornaam omdat bij een niet vergrendelde hoofdspiegel de optische as een weinig kan kantelen bij het verplaatsen van het waarnemingsveld.  M92 in het sterrenbeeld Hercules. Het is, net als grote broer M13, een bolhoop. Opmerkelijk aan deze minder gekende bolhoop is dat hij compacter is dan M13 en ook een relatief heldere en densere kern heeft. Zoek deze bolhoop boven de rechterschouder, tussen op armen van Hercules.

M57, de Ringnevel in het sterrenbeeld Lier. Op de originele opname zie je duidelijk de gekleurde uitlopers (lobben) aan de boven- en onderkant van de ring. Op het origineel komen de kleuren rood, oranje en groen heel duidelijk over.

M13 in het sterrenbeeld Hercules. Dit is voor ons ,noordelijke halfronders, de meest bekende en tevens de grootste bolvormige sterrenhoop. Een heel dankbaar object dat bij heldere, transparante lucht, zelfs met het blote oog gezien kan worden. Vergelijk eens met de opname van zijn kleinere broertje, M92 en je ziet meteen dat deze bolhoop immens groter is.

Alle opnames - besproken hierboven - moeten nog ingevoegd worden.

 

Waarneming van een bolide!  Nog meer veldwerk; 20 augustus 2010. Op vrijdagochtend om 05.45u zag Job Beeren een vuurbol, groen van kleur. De baan ging van noordwest naar noord, onder een hoek van 45° naar beneden. Job maakte dezelfde dag  melding van deze waarneming! Dit doet ons sterk denken aan de vlammende bolide die we in de jaren 90 zagen tijdens onze Perseidenwaarneming,…..Sommige dingen zijn dus iets meer dan een “once in a lifetime”.

19:36 Gepost door Lambert Beliën | Commentaren (0) |  Facebook | |